اخبار

چگونه به صورت هماهنگ و گروهی آواز بخوانیم؟

تک خوانی، دشوار است پس اگر می‌خواهید عضوی از گروه خوانندگان شوید باید خواندن هماهنگ را یاد بگیرید. شاید گروه خوانی و یادگیری اصول خواندن با هماهنگی مناسب را راحت بدانید ولی این نوع خواندن از تک خوانی هم چالش برانگیزتر است. کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

شناخت معانی و اصول نظری آواز خوانی هماهنگ

آواز خوانی هماهنگ یعنی خواندن در کنار دیگران پس باید آوازخوانی گروهی را بیاموزید. اگر می‌خواهید گروه خوانی را یاد بگیرید پس نباید به تنهایی مهارتهای آوازخوانی خودتان را تقویت کنید. گروه خوانی بسیار جالب و هیجان انگیز است که می‌تواند مهارتهای شما برای آوازخوانی درست در کنار دیگران را تقویت کند. هنگامیکه می‌خواهید بخش‌ها را یاد بگیرید فقط نباید در بخش مربوط به خودتان تسلط پیدا کنید باید تمامی بخش‌ها را بررسی کنید.

باید بدانید که چگونه با دیگران در قالب یک گروه، ارتباط برقرار کنید. در گروه خوانی بخش مربوط به خودتان را در حین آوازخوانی دیگران، تمرین کنید. برای گروه خوانی باید هر بخش از آواز را یاد بگیرید آواز خوانی را 3 تا 5 مرتبه تمرین کنید تا خواندن هماهنگ با گروه را یاد بگیرید. در گروه خوانی نباید سایر اعضای گروه را با نوت های خودتان دستپاچه کنید.

شما در هماهنگ خوانی شرکت کرده‌اید پس نوت های شما باید با نوت های سایر اعضای گروه ترکیب شود. قالب آوازی را به صورت یک چرخه در نظر بگیرید تا بدانید که دیگران چگونه نوت هایشان را می‌خوانند.

آموزش گام به گام آواز خوانی هماهنگ

آواز خوانی هماهنگ آسان است فقط باید به طور مداوم تمرین کنید تا در این مهارت فوق العاده تسلط پیدا کنید. خواندن ملودی متناسب با گام موسیقی و ایجاد هماهنگی روی پیانو و سایر آلات موسیقی را یاد بگیرید. یکی از مهم‌ترین جنبه‌های آوازخوانی هماهنگ از طریق شنیدن نوت های مختلف در اطرافتان است.

گام‌های زیر را دنبال کنید تا آواز خوانی هماهنگ را یاد بگیرید.

گام اول) نقش خودتان را شناسایی کنید

در وهله‌ی اول باید بدانید که چه نوع خواننده‌ای هستید. صداهای زنانه تحت عنوان «سوپرانو و آلتو» نامیده می‌شوند. صداهای مردانه تحت عنوان «تنور و باس» نامیده می‌شوند و به ترتیب دارای دانگ صدای بالا و پایین هستند. تمامی گام‌ها را بخوانید تا بدانید کدامیک برایتان بهتر است. استاد موسیقی در این زمینه به شما کمک خواهد کرد.

گام دوم) به ملودی گوش کنید

در ابتدا به آوازی که انتخاب کرده‌اید به دقت گوش کنید. به ملودی و صدای نواختن آلات موسیقی گوش کنید تا با آواز آشنا شوید.

به طور عمقی‌تر به موسیقی گوش کنید تا حدی مثل یک موسیقی دان یا خواننده حرفه‌ای به آواز گوش کنید. عناصر کلامی و موسیقیایی را تحلیل کنید (مثل ساختار آواز، خطوط ملودی، تمپو، نوت ها و غیره) تا سریعتر در بخش‌های هماهنگ آواز، تسلط پیدا کنید.

گام سوم) نوت ها و کوردها را پیدا کنید

هر آوازی، نوت ها و کوردهای خاص خودش را دارد که در اجرای آوازخوانی هماهنگ به کار می‌رود. فقط یک نوت یا کورد با همه متناسب نمی‌شود باید نوت و کورد عالی برای یک آواز خاص را مشخص کنید. کلاس آموزش آواز آنلاین

یک کورد حاوی 3 نوت است (نوت پایه، سوم بزرگ و پنجم درست) که به طور هماهنگ در کنار هم نواخته می‌شوند. به طور کلی به عنوان st1، rd3،th5 در یک گام شناخته می‌شوند. هنگامیکه این 3 نوت در کنار هم نواخته می‌شوند یک هارمونی یا هماهنگی را به وجود می‌آورند.

بعلاوه، برای یافتن کورد مناسب، هماهنگ خوانی خودتان باید بالاترین و پایین‌ترین نوت های تشکیل دهنده این هماهنگ خوانی را شناسایی کنید. گاهی اوقات این نوت ها تحت عنوان نوت های «do» و «so» شناخته می‌شوند.

گام چهارم) یافتن نوت های «do» و «so»

دو دسته نوت بسیار مهم وجود دارند که آوازی بسیار هماهنگ را تشکیل می‌دهند. آن‌ها نوت کلیدی یا تونیک (do) و نوت پنجم یا مسلط (so) هستند.

هدف از یافتن این دو نوت به کارگیری آن‌ها به عنوان نقاط عطفی است که هماهنگی کل آواز را تشکیل می‌دهند.

نوت های بالا و پایین در طول گام‌ها را بخوانید تا نوت های تونیک و مسلط مورد استفاده در هماهنگ خوانی را پیدا کنید.

گام پنجم) تخصیص نوت ها

یک آلت موسیقی هماهنگ با ملودی را انتخاب کنید. نوت های هر فرد واقع در یک چهارم اول کیبورد یا پیانو را بنوازید. نوت های هر فرد را بشناسید و آنها را هماهنگ کنید. هر عضوی در قبال نوت خودش مسئول خواهد بود. هنگامیکه چهار نوت با هم در جایگاه و جریان نرمی مثل یک صدای واحد هماهنگ شدند، یک هارمونی را تشکیل داده‌اید.

گام ششم) اکتاو درست را شناسایی کنید

هماهنگی صدایتان با نواختن آلت موسیقی را بررسی کنید. مطمئن شوید که به اکتاو مناسب رسیده‌اید تا نوت های اشتباهی را نخوانید.

گوش دادن به آهنگ IL Devo، مثال خوبی از هماهنگ خوانی است. صدایتان در هماهنگ خوانی با صدای سایر افراد گروه تلفیق می‌شود بدون اینکه از نوت خارج شوید. اگر فردی از زمانبندی آواز خارج شد، این اثر تداوم می‌یابد. اگر برخی از عوامل آواز خوانی هماهنگ را بفهمید برایتان مفید خواهد بود.

گام هفتم) ملودی و اکتاو را تست کنید

بخشی از نوت های ملودی را انتخاب کرده و آنها را در rd3 پایین‌تر یا بالاتر بخوانید. برای یافتن هماهنگی به سه نوت پایین‌تر یا بالاتر بروید.

گام هشتم) آواز کامل را تکرار کنید

روش مناسب برای استفاده از این ترفند، تمرین با دوستتان است.

حالا که آواز خوانی هماهنگ را یاد گرفته‌اید باید آنرا تمرین کنید با برقراری وقفه در طول تمرینات از فشار وارد کردن به صدایتان اجتناب می‌کنید.

تکنیک‌ها و تمرین‌هایی برای بهبود مهارتهای آوازخوانی هماهنگ

در مورد هماهنگ خوانی چه می دانید؟ آیا آواز کر کلیسا یا مدرسه را شنیده‌اید؟ خب آنها هماهنگ خوانی می‌کنند. یعنی به صورت گروهی می‌خوانید و روی نوت های مختص خودتان و خواندن در کنار سایر اعضای گروه متمرکز می‌شوید. آیا ساده است؟ نه، ساده نیست. در واقع تسلط یافتن در هماهنگ خوانی، بسیار دشوار است. تکنیک‌های این نوع آواز خوانی با تک خوانی فرق دارد.

1-شنوایی هماهنگ

باید گوشی تیز، دقیق و حساس برای شنیدن و درک هر نوت واحدی داشته باشید که سه خواننده دیگر در طول اجرا تولید می‌کنند. تا بتوانید به آرامی در زمان مناسب صدایتان را با صدای آنها همراه کنید.

2- اصول نظری موسیقی

دانش در حوزه اصول موسیقی به شما برای خواندن و تجسم خطوط و نوت های هماهنگ کمک می‌کند. هماهنگ خوانی برگرفته از نواخت همزمان دو یا چند نوت است. پس باید نوت را بشناسید تا با نوت های سایر خوانندگان هماهنگ شوید.

در هماهنگ خوانی، کارکرد اصلی به حمایت از ملودی آواز باز می‌گردد که خواننده اصلی آنرا می‌خواند. در هماهنگ خوانی یکی از چهاربخش، ملودی را خواهد خواند و سه عضو دیگر با او هماهنگ خوانی می‌کنند. هماهنگ خوانی باعث ایجاد صدای غنی‌تر در آواز خوانی می‌شود.

3- ریتم و تمپو

ریتم و تمپو به عنوان دستورالعمل‌های موسیقیایی، سرعت آواز را به ما نشان می‌دهند. از سرعت خواندن خطوط آوازی خاصی آگاه می‌شوید. برای شناخت ریتم و تمپوی آواز در حین خواندن می‌توانید به برگه موسیقی رجوع کنید.

اگر بخش‌هایی از آواز خوانی گروهی در طول اجرا خارج از ریتم یا تمپو قرار گیرند، کل فعالیت گروهی به مخاطره می افتد. و مخاطبان به راحتی متوجه آن می‌شوند.

توصیه‌هایی برای تازه کارها
1-به یک گروه کر ملحق شوید

اگر با آواز خوانی هماهنگ آشنایی ندارید پس توصیه می‌کنیم تا به یک گروه کر ملحق شوید. حداقل مهارتهایی که در گروه کر می‌آموزید پایه مهارتهای لازم برای تبدیل به خواننده‌ای حرفه‌ای در آوازخوانی هماهنگ خواهد شد.

در نقش‌های آلتو، باس و سوپرانو بخوانید چون اینها بهترین نقش‌های کر هستند که شنوایی هماهنگ شما را تقویت می‌کنند. با تقویت مهارتهای گوش دادن می‌توانید به نرمی صدایتان را با سایر خوانندگان گروه تلفیق کنید.

2- در برنامه آوازخوانی هماهنگ شرکت کنید

در برنامه آوازخوانی هماهنگ برای آموزش دیدن در این زمینه شرکت کنید که راحت‌ترین راه برای تبدیل شما به خواننده‌ای حرفه‌ای و هماهنگ در هر شرایطی است.

آموزش آواز آنلاین سنتی

انواع صدا در آواز (در مردان و زنان)

به گفته فارابی حنجره انسان کامل ترین ساز و تولیده کننده صدا است. آواز در واقع شکل سازمان یافته ای ازصدای انسان است که طی آموزش ها و تعالیم مختلف این صدا جهت دار و زیبا خواهد شد. همه ما در زندگی روزهایی صداهایی با خود زمزمه کرده ایم و بیتی را همراه با آواز خوانده ایم. اما آنچه که ما به عنوان صدا در آواز میشناسیم در زنان، کودکان و مردان متفاوت است. در این مقاله به بررسی انواع صدا در آواز پرداختیم.آموزش آواز آنلاین

انواع صدا

صدا در زنان و مردان ویژگی های جداگانه دارند که این ویژگی های متمایز، تفاوت را به وجود آورده اند.

صدا در زنان معمولا چپ کوک است، این نوع صداها دارای فرکانس زیر و همچنین دارای تنالیته ی زیر می باشند و صداهای چپ کوک صداهایی که بم باشد را شامل می شود و صدای آقایان در این دسته بندی از صداها قرار می گیرد.

شناخت نوع صدا

اولین گام در مسیر خواننده شدن شناخت نوع صدا است. در حقیقت شناخت صدای خود در آواز خوانی برای یک خواننده مانند شناخت خود وجودی شخص می باشد در زندگی، به هر اندازه که خواننده با نوع صدای خود بیش تر آشنا باشد، به همان اندازه نیز بهتر می تواند سبک خواندن خود را انتخاب نماید و اصولا خواننده ای که نزدیک ترین نوع سبک به صدای خود را انتخاب می کند، چون صدای خود را در قالب مناسب خودش قرار می دهد، به طور قطع علاوه بر این که در کار خوانندگی موفق خواهد شد، در مسیر خوانندگی نیز به مرور زمان با انجام دادن تمرین های بیش تر دارای صدایی پخته تر و گیراتر می شود.

همچنین شناخت نوع صدا، تمرین و خوانندگی متناسب با صدا آسیب کمتری به تارهای صوتی و حنجره وارد میکند.

انواع صدا در زنان
1- سوپرانو (Soprano)

سوپرانو به نوع صدای بسیار زیر گفته می شود و در واقع نقطه ی مقابل صداهای بم می باشد. دامنه ی آن از do زیرخط اول حامل تا do بالای پنج خط حامل می باشد. سوپرانو خود دارای انواع مختلفی است که عمده تفاوت آن ها از لحاظ میزان زیر بودن صدا با یکدیگر می باشد؛ انواع صداهایی که در دسته صداهای سوپرانو قرار می گیرند، عبارت هستند از:
کلاس آواز در اصفهان
سوپرانو کلراتور (Coloratura soprano)  این نوع سوپرانو، نازک ترین و زیرترین نوع از صداهای این نوع از صدا را شامل می شود که فوق العاده ضعیف و سبک نیز می باشد.

لژر  در جایگاهی پس از سوپرانو کلراتور قرار می گیرد.

لیریک (Lyric sopano)  معمول ترین نوع صدا در این گروه به شمار می آید و صدایی را شامل می شود که دارای دو خصوصیت شفافیت داشتن و گرم بودن است.

دراماتیک (Dramatic soprano)

    نوع این صدا گیرا و در عین حال قدرتمند می باشد.
    در مقایسه با انواع سوپرانوها ظرافت های کم تری را داراست که البته داشتن این حالت همیشگی نیست و به صورت معمول به این شکل می باشد.
    در اجراهای اپرا کسانی را که برای ایفای نقش هایی با حس های تراژدی، غمگین و حماسی در نظر می گیرند، عموما از بین افرادی با داشتن یک چنین جنس صداهایی انتخاب می نمایند.

2- متسوسوپرانو (Mezzo-soprano)

این نوع از صداها که به آن صدای متزوسوپرانو نیز گفته می شود، از صدای سوپرانو یک کم بم تر هستند و یک صدای متوسط مربوط به صدای خاص زنانه را شامل می شود. گستره ی آن از Laزیر خط اول حامل تا La بالای خط پنجم حامل می باشد.

3- آلتو یا کنترآلتو (contr alto)

آلتو به بم ترین نوع صدایی که برای خانم ها وجود دارد، گفته می شود، در واقع بم ترین نوع صدای زنانه، است و معمولا زنان ایرانی از این نوع صدا را دارا هستند. کنترآلتو نیز نوع صدایی است که بم و متعلق به خانم هاست. وسعت آن از نت Faزیر خط اول حامل تا Fa روی خط پنجم حامل می باشد.

صداهای مردانه
1- تنور(Tenor)

تنور به زیرترین نوع صدای مردان گفته می شود که دامنه ی آن بر اساس کلید Sol، ازنت Doزیرخط اول تا Do بالای خط پنجم است با این تفاوت که صدا دهندگی آن یک اُکتاو بم تر ( از سپرانو) می باشد.این نوع صدا در آواز مردان در موسیقی ایرانی اهمیت فوق العاده ای دارد و میتوان گفت که بیشتر آوازخوانهای ایرانی صدایی از همین نوع را دارند.
2- باریتون (baritone)

صدای متوسط مردان را گویند که گستره ی آن از نت La زیر خط اول حامل تا La بالای خط پنجم حامل بوده و صدا دهندگی آن یک اکتاو بم تر (از متسو سپرانو) است.
3- باس (Bass)

بم ترین نوع صدای مردان را گویندکه وسعت آن از نت Fa زیر خط اول حامل تا Fa روی خط پنجم حامل بوده و صدا دهندگی آن یک اکتاو بم تر (از آلتو ) است.

صدای کودکان

کودکان صدای محدود و ثابتی نسبت به صدای بزرگسالان دارند و از تنوع کمتری برخوردار است. در این نوع صدا، حجم و رنگ صدا به خاطره حنجره‌ها و تمبرهای صوتی مشابه، صدایی یکسان دارند و با شروع دوران بلوغ و رشد، به تدریج صدا تغییر کرده و در رده‌های مختلف بزرگسالان قرار می‌گیرند.

حرف آخر

پس از شناخت نوع صدا لازم است تا مهارت کنترل صدای خود را یاد بگیرید.کنترل صدا علاوه بر زیبایی آوازتان، سلامت حنجره شما را تضمین میکند. همچنین پس از این مرحله شما باید نت خوانی را یاد بگیرید که توصیه ما به شما آموزش زیر نظر یک استاد ماهر است.آموزش آواز سنتی در تهران

تکنیک های صحیح فن آواز خوانی

بسیاری از آواز ها معمولا با روشی تقلیدی صورت میپذیرد که این اشتباهی رایج در میان ما ایرانی هاست .در اینجا سازی ها تکنیک ها و راهکارهایی برای آوازخوانی اصولی را به شما آموزش خواهد داد. کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

در این مقاله، که بایستی تنها به عنوان مقدمه‌ای بر بحث‌هایی ژرف‌تر در رابطه با فن آوازخوانی به شمار رود، ازپرداختن عمیق به شیوۀ فراگیری تخصصی اجزاء این فن خودداری و تنها به آنها اشاره شده است. همچنین از برخورد روانشناختی با پدیده صدای آوازی نیز – به دلیل فراتر رفتن از هدف این مقاله – به عنوان آغاز یک گفتگو خودداری می‌شود. باشد که در فرصتی مناسب به این نکات مهم نیز پرداخته شود.

آموزش آوازایرانی به شکل گروهی و با روش تقلیدی انجام می‌گیرد. دراین روش آموزگار (استاد) بیتی ازشعری را درگوشه ای می‌خواند و هنرجویان حاضر درجلسه یکی پس ازدیگری بنا برتوان خود آن را تکرارمی‌کنند. با تمرین و ممارست فراوان درطول روزهای بین جلسات درس بایستی گوشه مورد نظرملکه ذهن شود و خواندن آن حتی الامکان روان و با شیوۀ ادای آموزگار نزدیک و تا حد ممکن با آن یکسان گردد.
دراین شیوۀ آموزش به نکات اساسی و مهم که به فن آوازخوانی یا تکنیک آواز مربوط می‌شود پرداخته نمی‌شود. حتی دست اندرکاران این رشته به این بهانه که تکنیک خواندن آواز ایرانی با آواز کلاسیک غربی متفاوت است، ازهرگونه بحثی دراین باره خودداری می‌کنند.

 اما فن یا تکنیک آوازخوانی چیست؟

آن عبارت است از تسلط بر تنفس صحیح، داشتن حنجره ای بدون تنش و کاملا آزاد، قدرت به کارگیری آگاهانۀ حفره‌های تشدید صوت، مهارت درتلفظ دقیق واژه‌ها و چالاکی عضلات مربوط به آن و قدرت شنوایی دقیق ارتفاع اصوات و ادای دقیق آنها. با توجه به این تعریف تنها یک روش صحیح برای خواندن آواز وجود دارد و آوازایرانی نیز از آن مجزا نیست. لازم به توضیح است که دراین بحث به کارگیری واژۀ  «آواز»  به مفهوم سنتی آن که از« تصنیف» متمایز می‌گردد نیست، بلکه دراینجا این واژه  به جای «عمل آوازخواندن» به طور کلی به کار می‌رود.

باید یادآورشد که آفریدن یک اثرهنری با تسلط بر فن و تکنیک و به کارگیری آن هنردو مبحث کاملا جداگانه هستند . تنها تسلط و آگاهی بر فن و ابزار یک هنر، ازهنرجو یک هنرمند نمی‌سازد، در عین حال هنرمند بدون تسلط بر فن یا به تعبیری زبان هنری اش نیزغیرقابل تصور است. هنرمند کسی است که بتواند فن آموخته شده را با استعدادها و قدرت خلاقۀ خود درهم آمیزد تا حقیقتی را که برای بازگو کردن دارد به بهترین و مناسب ترین شیوه و دوراز تصنع بیان کند. این پدیده برای تمام هنرها صادق است، برای مثال یک نقاش بایستی به قوانین فیزیکی رنگ و نور، رموزترکیب رنگها و تاثیر آنها و خاصیت مواد و ابزار مورد استفاده در هنرنقاشی، تسلط داشته باشد تا بتواند آنها را آگاهانه برای نقش کردن احساس خود و یا بیان موضوعی که مطرح کردن آن را ضروری می‌داند به کار بندد. دررابطه با موضوع مورد بحث ما، تکنیک آوازعبارت است از تسلط بر فن آوازخوانی و درمورد هنرمند آوازخوان به کارگیری این فن برای بیان احساسات نهفته در یک آواز و به گونه ای آفرینش دوبارۀ آن هنگام اجرا.

ازتعریف بالا می‌توان این نتیجه را گرفت که یادگیری فن آوازعبارت است ازانجام دادن تمرین‌هایی هدفمند، جدا از یادگیری یک ترانه یا تصنیف یا آریا یا گوشه‌های یک دستگاه، برای فراگیری تنفس صحیح، آزادسازی صدا ازهر گونه تنش مزاحم و بازدارنده، قوی کردی و تحرک بخشیدن به عضلات مربوط به گفتار، پرورش شنیدن صحیح اصوات و ادای دقیق و ژوست آنها.
بیشتردست اندرکاران موسیقی ایرانی خصوصا خوانندگان وآموزگاران آوازایرانی براین گمانند که یا صدایی تحریر دارد (چیزی که به تحرک ارگان آواز و چالاک بودن آن بازمی‌گردد) یا ندارد. این طرزتفکر باعث شده است که خواندن آواز تنها در انحصارعده ای محدود که صلاحیت آنها را فقط آموزگاران این رشته تشخیص می‌دهند، باقی بماند و افراد دیگر با این باور که صدایی انعطاف ناپذیر و بدون تحریر دارند ازیادگیری این هنر والا محروم بمانند. این آموزگاران به خود زحمت پرداختن به نکات زیررا نمی‌دهند:
چرا صدایی تحریر دارد و صدایی دیگر فاقد آن است؟ چرا صدایی نرم و متحرک و پرانعطاف است و صدایی دیگرسفت و پرتنش؟ چرا یک صدا با ظرافت و مهارت قادر به اجرای تحریرهای موسیقی ایرانی است و صدایی دیگر با ظرافت و مهارتی کمتر؟ و اصولاً آیا امکان رسیدن به انعطاف و ظرافت دراجرای تحریرها برای صدایی که این توانایی را ندارد یا به طور محدود بر آن مسلط است، وجود دارد یا نه؟

باید بدانیم که اصولا شرایط طبیعی برای تمام کسانی که ازسلامت حنجره برخوردارند برای آموختن آواز و پرورش صدای آوازی موجود است. ساده ترگفته شود هرانسان سالم با شرایط فیزیکی سالم برای صحبت کردن یا آوازخواندن به دنیا می‌آید. عملکرد حنجره مانند دیگراندامهای درونی بدن تحت کنترل مستقیم انسان نیست. این بدین معنی است که تارهای صوتی به عنوان منبع تولید صوت یا وظیفۀ خود را سالم و درست انجام میدهند یا درانجام فونکسیون خود به دلایلی دچاراشکال هستند.
هنگام آوازخواندن بدن ما تبدیل به یک ساز می‌گردد. اجزای اصلی تشکیل دهندۀ این سازعبارتند ازحنجره، دستگاه تنفسی، اندام گفتار، حفره‌های تشدید صدا. مجموعۀ همکاری تمام این اجزاء با هم صدای آوازی را تشکیل می‌دهد. کلاس آموزش آواز آنلاین

دستگاه صوتی یا حنجره شامل تارهای صوتی واستخوانها وغضروف‌های مربوط به آن درمیان گروهی از ماهیچه‌ها که آن را میان خود نگاه داشته اند در بالای نای به اصطلاح آویزان است.
دستگاه تنفسی شامل قفسۀ سینه – که خود شامل دنده‌ها و ماهیچه‌های میان دنده‌ای است و شُشها، نای، نایژک‌ها را در میان می‌گیرد بوسیلۀ پردۀ دیافراگم از ناحیۀ شکم جدا میشود. علاوه بر آن ماهیچه‌های پشت و شکم نیز در تنفس سهیم هستند.
اندام گفتارمجموعه‌ای از ماهیچه‌های کوچک و بزرگ، آرواره‌ها، لب‌ها، زبان و کام است.
مهمترین حفره‌های تشدید صدا، دهان و حفره‌های بینی و سینوس‌ها هستند علاوه بر آن حلق و قفسۀ سینه نیز خود تا حدودی به تشدید صدا کمک می‌کنند. استخوانها و ماهیچه‌های تمام بدن می‌توانند حامل طنین یا رزونانس باشند.

آموختن تنفس صحیح اولین قدم در راه پرورش صداست

تنها با تنفس صحیح است که حنجره عکس العمل سالم نشان داده و آماده برای خواندن می‌شود. آموختن تنفس صحیح  و مهارت در به کارگیری آگاهانه آن، دست یافتن به چالاکی درحرکات ماهیچه‌ها و اندام‌های مربوط به آن خود سبب می‌شوند که بیشتر تنش‌هایی که درنتیجه کمبود تحرک به وجود آمده‌اند رفته رفته ازمیان بروند. کیفیت تنفس و پرانرژی بودن یا نبودن آن تعیین کنندۀ بُرد، نفوذ، قدرت و طنین  صدا است. تنفس صحیح و آگاهی بر رابطۀ آن با عملکرد سالم دستگاه صوتی برای سلامتی و پرورش صدای خوانندگان یا کسانی که به‌کارگیری صدا جزئی ازحرفه‌شان  میباشد، مانند بازیگران، آموزگاران ، گویندگان و…. ضروری است.
تمرین‌های مربوط به گفتاربرای قوی و ماهر کردن، سرعت عمل بخشیدن و تحت کنترل درآوردن عضلات مربوط به آن است. هدف، دستیابی به حداکثر کارآیی با به کارگیری حداقل انرژی یا نیرو است. حرکاتی که برای ادای واژه‌ها صورت می‌گیرند بایستی بسیار ظریف و متمرکز در قسمت پیشین دهان باشند. ادای واژه‌ها در قسمت پسین دهان، حلق، گلو و به کارگیری بیش از اندازه آرواره برای ادای واژه‌ها ـ چیزی که نزد بیشتر خوانندگان آواز ایرانی مشاهده می‌شود ـ نه تنها تلفظ روشن و واضح آنها را مشکل می‌کند بلکه سدی است برای اجرای نرم و روان ظرائف و تحریرهای موسیقی ایرانی. هر گونه تنش در ناحیۀ لبها، دهان، آرواره ، کام و بخش پَسین زبان و حلق حتی اگر ناچیز هم باشد نه تنها تحرک صدا بلکه طنین آن را نیزمحدود می‌کند.
بنابراین هدف از تلاش برای تسلط برفن آوازخوانی چیزی نیست به جز آزاد کردن تدریجی صدا- و ارگان‌هایی که در تولید صدای آوازی سهیم هستند- ازهرگونه تنش بازدارنده، قوت بخشیدن به ماهیچه‌های مربوط به آن ورسیدن به صدایی پرطنین، رسا، پرتحرک، سرزنده و پراحساس با قدرت گفتاری واضح و روشن؛ و افزایش حساسیت حنجره برای برانگیخته شدن به وسیلۀ بنیادی‌ترین تلاش. تنها با تسلط به فن یا تکنیک خواندن آوازاست که می‌توانیم از ساز درون خود برای سال‌های زیاد بدون نشانه‌های فرسودگی استفاده کنیم. در حقیقت با یادگیری فن خواندن آوازدر یک روند صبورانۀ جستجو در خود، هنرجو صدای حقیقی خود را به تدریج کشف می‌کند و آن را برای عملکرد سالم آماده می‌سازد.

انعطاف ناپذیری و پرتنش بودن صدا یا به تنش، ضعف و تنبلی ماهیچه‌های تنفسی،  تولید صدا و گفتاری بازمی‌گردد یا به کاربرد آنها با تلاش بیش ازحد و فشار. اشاره می‌کنم که هر ماهیچه ای از بدن که همواره به کارگرفته نشود رفته رفته توانایی و کار‌آیی  خود را از دست داده می‌دهد. این قانون برای ماهیچه‌های مربوط به تولید صدا، تنفس و ماهیچه‌های گفتاری نیز صادق است. به عبارتی با پرورش صدای آوازی به تدریج ماهیچه‌ها و اجزایی که درتولید صدای رسا و پرطنین سهیم هستند بار دیگر قوی و چالاک شده و ازتنش‌ها آزاد می‌گردند تا حنجره بتواند عملکرد طبیعی و زنده ای را که درخود نهفته دارد بدون محدودیت انجام دهد. ممکن است ازخود بپرسیم “چرا باردیگر”؟ کافی است که در شیوۀ خواندن و اصولا حرکات جسمی کودکان و نوجوانان در مقایسه با بزرگسالان ـ در سنین متفاوت ـ  تأمل کنیم تا پی ببریم که در روند رشد چگونه انرژی طبیعی و تحرک جسمی درنزد بزرگسالان به تدریج محدود شده است. این محدودیت همان گونه که اشاره کردم دردستگاه تنفسی و اندام گفتاری و حنجره نیز انعکاس یافته و کارآیی آنها را محدود می‌کند. اما هدف پرورش صدای آوازی تنها رسیدن به چالاکی و قدرت طبیعی ماهیچه‌های مربوط به آن نیست ، هدف مهم دیگر آگاهی یافتن به عملکرد سالم ارگان صدا برای به‌کارگیری آگاهانه آن است.
آموزگاران باید توجه داشته باشند که هرهنرجو با ذوق، استعداد و توانایی‌های خاص خود برای فراگیری آواز به آنها مراجعه می‌کند. او باید قادر باشد نقاط ضعف و توانایی‌های هنرجو را به خوبی تشخیص دهد و برای از میان برداشتن ناهنجاری‌ها و تنش‌های صدای او تمرین‌هایی درخور یافته و در پرورش سالم  صدایش او را یاری کند. تمرین‌های بی‌هدف و نامناسب با توانایی‌ها و نیازهای هنرجو درپرورش صدای او یا بی‌تأثیرند و یا در بیشتر موارد خود باعث ایجاد تنش و سفتی عضلات می‌گردند. بنابراین توصیه می‌کنم درس آواز انفرادی داده شود، چون تمرینی که برای یک هنرجویان ضروری است شاید برای دیگری بیهوده باشد. البته این به این معنی نیست که هنرجویان درکلاس آواز یکدیگرحضور نداشته باشند. مشاهدۀ درس آواز و آگاهی به توانایی‌ها و ضعف‌های یکدیگر نیز می‌تواند برای پیشرفت تکنیک مشاهده کننده مثبت و سازنده باشد.

وسعت صدای هر فرد بسته به ساختمان حنجرۀ او به طورطبیعی تعیین گردیده است و فقط دراین محدوده، صدا می‌تواند با بیشترین توانائی و تحرک خود طبیعی ترین و خوشایندترین کیفیت و طنین را دارا باشد. هر گونه کوشش خواسته یا ناخواسته برای نادیده گرفتن طبیعت یک صدا باعث ایجاد تنش و نهایتاً صدمه دیدن آن می‌گردد. تقسیم کردن صدای انسان‌ها فقط به دو گروه صدای زنانه و صدای مردانه روش دقیقی نیست، زیرا نزد هر یک از این دو گروه تقسیمات فرعی دیگری نیز وجود دارد ( برای نمونه صدای زنانه که به طور کلی به سه گروه صدای زیر، میانی و بم زنانه تقسیم می‌گردد) . به‌علاوه باید میان صدای بزرگسالان با کودکان و نوجوانان تفاوت قائل شد. تمرین‌ها یا حتی شیوه‌هایی که برای آموزش صدای بزرگسالان در نظر گرفته می‌شوند در بیشترمواقع برای صدای لطیف و حساس کودکان و نوجوانان مناسب نیستند زیرا آمادگی کودکان برای تقلید بی چون و چرا، حتی ازروش خواندن اشتباه آموزگاران ، آنها را ازگزند آسیب‌های جدی وغیر قابل علاج مصون نگاه نمی‌دارد.
در روش تقلیدی اصولا مبنا صدای آموزگاراست و سازهمراهی کننده در کلاس آواز نیز- معمولاً تار یا سه تار- هماهنگ با صدای او کوک می‌شود. سوال این است که آیا می‌توان با این روش در یک کلاس گروهی – گاهی 10 تا 15 نفر- تک تک هنرآموزان را هماهنگ با احتیاجات صدایی آنها آموزش داد؟

متاسفانه در سالهای اخیر به دلیل کمبود متخصص در زمینه‌های هنرموسیقی (و نه تنها در این هنر) در ایران، کارها نه به کاردانان این رشته بلکه به افرادی کم‌مایه و فرصت طلب با مهارت‌هایی محدود و نارسا واگذاشته شده است. این اشخاص معمولاً عنوان استاد را نیز یدک می‌کشند. درچنین شرایطی آوازخوانانی پروش می‌یابند که به جای خواندن، عموما یا ناکوک و نارسا می‌خوانند و یا در نهایت بدون دستیابی به کاراکتر واقعی و ویژگی‌های درونی صدای خود، صدای آموزگار خود را تقلید می‌کنند.

کلاس آموزش آواز سنتی در غرب تهران