دستگاه چهارگاه

دستگاه چهار گاه:

 آواز چهار گاه یکی از قدیمی ترین آواز های ایرانیست و از استقلال خاصی برخوردار است و می توان گفت در تمام آواز های  ایرانی کاملترین  گام را چهار گاه داراست مایه آن همان نت شروع یعنی تونیک می با شد و برای ساختن گام می توانیم بخاطر بسپاریم هر گاه درجه دوم و ششم گام ماهور را ربع پرده پایین آوریم وارد چهار گاه می شویم البته هنگام اجرا موسیقی این کار یک دفعه صورت نمی گیرد بلکه با وارد شدن در گوشه های مختلف اول درجه دوم را ربع پرده پایین می آورندو آواز حالتی دیگر پیدا می کند وبعد از اجرای گوشه درجه ششم را ربع پرده پایین می آورند برای مثال هر گاه از آواز ماهور به چهار گاه می روند اول با نواختن یا خواندن گوشه راک یک ربع پرده را پایین آورده و بعد از طریق گوشه موالیان

حال به چهار گاه می روند:

در چهار گاه نت های ایست مختلف داریم بصورتیکه ایست روی درجات مختلف گام نشانگر گوشه های مختلف این دستگاه می باشد و این درجات عبارتند از.

اول،سوم، چهارم ،پنجم،ششم،هشتم

حال اگر روی درجه اول دور می زنیم و تونیک را شاهد قرار می دهیم ما درواقع گوشه درآمد را اجرا کردیم هرگاه درجه سوم را شاهد به گیریم گوشه زابل را اجرا می کنیم هرگاه درجه چهارم را شاهد قرار داده وارد  گوشه مویه میشویم و در این حالت درجه پنجم هم موقت ربع پرده کم می شود ولی همیشه به این حالت نمی ماند و دوباره برای فرود بجای خود بر می گردد.

و هرگاه درجه پنجم را شاهد قرار دهیم وارد گوشه حصار می شویم این حصار در واقع یک تغییر مقام از درجه اول به درجه چهارم گام است و ملودی به اوج می رود و چون نوازنده ویا خواننده در این گوشه محدود است آن را قدما حصار می نامند.

حال اگر درجه ششم را شاهد قرار داده وارد گوشه مخالف می شویم و چرا به آن مخالف می گویند باید گفت که در واقع ما از چهارگاه به همایون وارد شدیم که ملودی حا لت دیگری پیدا می کند و اگر درجه هشتم را شاهد قرار داده می توان از این طریق وارد گوشه مغلوب و منصوری شد نت شاهد در چهار گاه همان نت تونیک است.
آموزش آواز سنتی در تهران
گام چهار گاه

دو، ر  کرون، می، فا،سل، لا کرون،سی، دو

فواصل گام چهار گاه:

بین درجه اول تا دوم سه ربع پرده

بین درجه دوم تا سوم یک پرده و ربع پرده

بین درجه سوم تا چهارم نیم پرده

بین درجه چهارم تا پنجم یک پرده

بین درجه پنجم تا ششم سه ربع پرده

بین درجه ششم تا هفتم یک پرده و ربع پرده

بین درجه هفتم تا هشتم  نیم پرده

کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

دستگاه سه گاه

دستگاه سه گاه

دستگاه سه‌ گاه، یکی از هفت دستگاه موسیقی ایرانی است.
این دستگاه تقریباً در همه ممالک اسلامی متداول است. این دستگاه بیشتر برای بیان احساس غم و اندوه که به امیدواری می‌گراید مناسب است. آواز سه گاه بسیار غم انگیز و حزن آور است.گوشه‌های مهم این دستگاه عبارت‌اند از: در آمد، مویه، زابل، مخالف، حصار، گوشه‌های دیگر مانند: آواز، نغمه، زنگ شتر، بسته نگار، زنگوله، خزان، بس حصار، معربد، پهلوی(رجز)، حاجی حسینی، مغلوب، دوبیتی، حزین، دلگشا، رهاوی، مسیحی، ناقوس، تخت طاقدیس، شاه ختایی(حدی)، مداین، نهاوند. آوازی است بی نهایت غمگین و ناله‌های جانسوز آن ریشه و بنیاد آدمی را از جا می‌کند و از راز و نیاز عاشقان دوری کشیده و از بیچارگی بی نوایان و ضعیفان گفتگو می‌کند (روح الله خالقی- نظری به موسیقی). به تعبیر مجید کیانی ” سه‌گاه” سپیده دم است. پایان شب و آغاز روشنایی یا آغاز زندگی انسان، آن هم عشق است. (مقام عشق در هفت وادی عرفان)
آموزش آواز سنتی در تهران
البته حالت این دستگاه در همه جا ثابت نیست و بویژه در مخالف بسیار باشکوه است به عنوان نمونه قطعهٔ «من از روز ازل» ساختهٔ مرتضی محجوبی و “رسوای زمانه همایون خرم” دارای نغمه‌ای بسیار تاثیرگذار و غم انگیز است.

 از نظر تئوري اين دستگاه را مي توان از روي دستگاه شور بوجود آورد ، به اين ترتيب كه هرگاه درجه پنجم دستگاه شور را ربع پرده (4/1 پرده ) كم كنيم  و تونيك را درجه دوم شور قرار دهيم دستگاه شور به سه گاه انتقال مي يابد .اين حالت به وسيله محور چنين مي شود ( چنانچه تونيك دستگاه شور را نت سل قرار دهيم . )

SOL(۱پرده)FA(۱پرده)(بمل) ME(۱/۲پرده)RE (۱ پرده)DO (1 پرده)(بمل)SI (۳/۴ پرده)(كرن)LA ۳/۴ پرده) SOL

SOL (۱پرده)FA (۱پرده)  (بمل) ME( ۳/۴پرده)(كرن)RE  (۳/۴ پرده)DO  (۱پرده) (بمل)SI (۳/۴ پرده)(كرن)LA

دستگاه سه گاه به اصطلاح موسيقي دانها روي ربع پرده بسته مي شود يعني اينكه تونيك آن داراي علامت ربع پرده است و اين علامت به واسطه ي آن است كه تونيك سه گاه چون درجه دوم دستگاه شور است و اين درجه حتماً داراي علامت ربع پرده است و تونيك دستگاه  سه گاه قرار مي گيرد . خصوصيات اين دستگاه چنين است : داراي حزن و اندوه و همچنين در گوشه رجز حالتي حماسي به خود مي گيرد كه اين گوشه را معمولاً از اشعار شاهنامه انتخاب مي كنند از گوشه زابل اين دستگاه به راحتي مي توان به آواز افشاري و گوشه شهناز شور انتقال پيدا نمود . گوشه هاي اين دستگاه و چهارگاه اغلب مشترك بوده و حال و هواي يكساني دارند با اين تفاوت كه حالات حماسي چهارگاه و حالات حزن و اندوه سه گاه در ملودي ها كاملاً پيداست . قابل ذکر است که آهنگهای شادی آور در سه گاه فراوان هستند از جمله”گل اومد بهار اومد” مجید وفادار.
در چگونگي دستگاه سه گاه لازم است يادآوري مختصري در باب كلمه گاه و پيشوند آن كه از يك شروع و به پنج ختم مي شود بنماييم . به نظر مي رسد در موسيقي قذيم ايران گاه مفهوم ويژه اي داشته امروزهم گوشه اي به نام دوگاه در بيات ترك همچنين دستگاههاي سه گاه ، چهارگاه ، راست پنج گاه و همين طور گوشه پنجگاه كه در دستگاه راست پنج گاه است موجود مي باشد . استنباط اهل موسيقي بر اين است كه چون اين گاهها از دو تا پنج در موسيقي امروزي ايران است حتماً مقام يك گاه آن در موسيقي قديم وجود داشته چون ما هر چه را شروع به شمارش مي كنيم از يك شروع مي كنيم نه از دو .  راجع به اين موضوع مرحوم مرتضي حنانه در كتاب گام هاي گمشده توضيح فراواني ابراز داشته اند.

کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

راهنمای خرید سنتور خوب

راهنمای خرید سنتور خوب


چگونه یک سنتور خوب انتخاب کنیم :


الف. نحوه تشخیص سنتور درجه ۳ از نظر ساختاری (سنتورهای بدساخت)

۱-به چهارچوب و جعبه صوتی سنتور دقت کنید و آن را به طور کامل وارسی کنید (هر چهار ضلع محیط آن، صفحه رویی و زیری و تمام اتصالها و جاهایی که به هم چسبیده شده اند). در هیچ قسمتی ترک و شکستگی نباید وجود داشته باشد. اگر سنتوری ترک یا شکستگی داشته باشد، حتی اگر سنتور ناظمی باشد یا بهترین چوب برای آن به کار رفته باشد، ارزش ندارد و سرمایه گذاری روی آن توصیه نمی شود.

۲-سنتور را بلند کنید و مسطح بودن سطح رویی و زیری را با چشم بسنجید. می توانید سنتور را روی سطح مسطحی قرار داده و چک کنید که به اصطلاح لق نمی خورد. یک سنتور نو قاعدتا نباید انحنا داشته باشد و ممکن است این انحنا به تدریج بیشتر شده و به ترک منجر شود.

۳- تخلخل طبیعی چوب را با ترک نباید اشتباه گرفت. یک چوب طبیعی شیارهای خیلی ظریفی دارد که نباید از حدی بیشتر باشد. وجود همین شیارهای طبیعی است که در طنین صدای سنتور نقش دارد.

۴- سنتور را به آرامی تکان دهید. نباید صدای اضافه بشنوید. گاهی پل سنتور افتاده است و موقع تکان دادن صدا می دهد که نشانه خوبی نمی باشد.

۵-سیمهای سنتور، گوشی ها، سیم گیرها و مفتولهای سیمی روی شیطانک و خرکها را با دقت نگاه کرده و لمس کنید. این فلزها نباید زنگ زده باشند. در اثر زنگ زدگی رنگ این فلزها تیره و گاهی قرمز شده و هنگام لمس کردن زبر می شوند. زنگ زدگی نشان از آن دارد که از ارزان ترین مواد برای ساخت سنتور استفاده شده است و به مرور زمان این مساله بدتر شده و نه تنها کوک سنتور خراب می شود بلکه صدای سنتور نیز افت خواهد کرد.

۶-به محل فرو رفتن گوشیها، سیم گیرها و سیمها (جایی که از شیطانک عبور می کنند) در چوب سنتور نگاه کنید. آثار آسیب جدی یا شکسته شدن یا خرد شدن چوب نباید وجود داشته باشد. اگر باشد از خرید آن سنتور منصرف شوید.

۷-روی چوب سنتور گره نباید وجود داشته باشد. بخصوص گرههای بزرگی که در مرکزشان ترک دارد. گاه جای میخ و سوراخ شدگی دیده می شود که آن نیز نکته خوبی به شمار نمی رود. گره جایی از چوب است که رنگ آن تیره تر به نظر می رسد و حالت تخلخلی خود را از دست می دهد. معمولا گرهها نقاط ضعف چوب هستند و می توانند مشکل ساز باشند.

۸- خواهشمند است به جنبه های ظاهری مانند خاتم کاری، جعبه های چرمی، مضرابهای کادویی و گارانتی فروشنده در صورتی که هفت مورد بالا وجود داشته باشد توجه نکنید. زیرا هیچیک به تنهایی تضمینی بر خوش ساختی سنتور نمی باشد.
آموزش آواز سنتی در تهران
 
ب. نحوه تشخیص سنتور خوب | آموزش سنتور در آموزشگاه موسیقی همنوا درجه ۱ از نظر ساختاری (سنتورهای خوش ساخت)

۱- سنتورهای خوش ساخت  (سنتور خوب)  در مجموع ظاهر منظم و تمیزی دارند. جای شره رنگ و چسب چوب روی آنها دیده نمی شود و گوشی ها و سیم گیرها کاملا منظم و ردیف قرار گرفته و یک اندازه هستند.

۲- در سنتور خوش ساخت گوشی ها خیلی سفت یا خیلی شل نیستند به گونه ای که به راحتی می توان سنتور را کوک کرد و این کوک در طول زمان حفظ می شود. برای امتحان این مساله باید با کوک کردن سنتور آشنایی داشته باشید و بتوانید چند سیم سفید و چند سیم زرد را کوک کرده و از همسان بودن کارکرد گوشی ها مطمئن شوید.

۳-در یک سنتور خوش ساخت جنس فلزهای به کار رفته اعلا و درجه یک بوده و نه تنها زنگ زدگی در آن مشاهده نمی شود، بلکه سازنده یا فروشنده باید بتواند ضدزنگ بودن فولاد به کار رفته را تضمین کند.

۴-در سنتور خوش ساخت، ضخامت صفحه رویی و زیری سنتور از حد مجاز بیشتر نمی باشد. این ضخامت اندازه ثابتی ندارد ولی معمولا از ۵ میلیمتر بیشتر نمی باشد.

۵- چوب به کار رفته در سنتور باید چوب یک دست و سالمی باشد. معمولا رنگ مات و تیره برای سنتور بهتر است زیرا سیمها را بهتر می توان دید. چوب گردو نیز چوب محکم و متداولی است، هر چند از چوبهای دیگر نیز می توان برای ساخت سنتور استفاده کرد.
۶- کوک سنتور موقع امتحان کردن صدای آن باید درست باشد. اگر سنتور سل کوک می خرید و فروشنده آن را نیم پرده پایین تر کوک کرده باشد، خیلی از اشکالات کوکی و ساختاری آن ممکن است مخفی بماند. با خود یک دیاپازون ببرید تا مطمئن شوید کوک سنتور از حد معمول بالاتر یا پایین تر نیست.
۷- داشتن مهر یا امضای سازنده به تنهایی چیزی را ثابت نمی کند، مگر در مواردی که فرد سازنده خیلی معروف باشد. حتی در آن صورت نیز باید در نظر داشت که حتی سازندگان بسیار معروف نیز سازهای بدصدا یا بدساخت داشته اند. بنابراین به معیارهای گفته شده بیشتر دقت کنید تا به مهر و امضا و تزئینات ساز.

۸-معمولا سازهای خوش ساخت توسط فروشنده یا سازنده گارانتی می شوند. به این نحو که فرد به حدی از کار خود مطمئن است که حاضر است در صورت بروز مشکلات ساختاری، آن را تعویض یا اصلاح نماید. به خاطر داشته باشد که جز در موارد معدودی سنتور قابل تعمیر نیست و بهتر است از همان ابتدا مشکلی وجود نداشته باشد.

۹- کلید سنتور خوش ساخت دقیقا اندازه گوشی های آن است و جای چکش کاری روی آن دیده نمی شود.

 

ج. اگر سنتوری تمام موارد لیست الف و ب را نداشت به طبع از نظر ساختاری درجه ۲ به شمار می رود.

 
د. نحوه تشخیص سنتور خوب درجه ۱ از نظر صدادهی (سنتورهای خوش صدا)

۱- در سنتور خوش صدا طنین صداها نه از حدی کمتر هستند و نه از حدی بیشتر و تشخیص این امر به تجربه خریدار در ارزیابی سنتورهای مختلف دارد. سنتورهای با طنین طولانی به اصطلاح صدای تشت می دهند و سنتورهای با طنین کوتاه صدای خفه ای دارند.
۲- در سنتورهای خوش صدا تمام نتها کیفیت طنینی یکسان و مشابهی دارند. بهترین تست برای این امر ثابت ماندن کیفیت صدا هنگام گذر از سیمهای زرد به سفید یا برعکس است. برخی سنتورهای صدای بم بهتر و برخی صدای زیر بهتری دارند. اما یک سنتور خوش صدا باید تمام نتهایش خوش صدا باشد.
۳- در یک سنتور خوش صدا هیچ یک از نتها نباید به اصطلاح کر باشند یا صدای زنگ بدهند. کر بودن به این معناست که یک نت بخصوص به طور محسوسی نسبت به نتهای قبل و بعد از خود صدای ضعیف تری دارد. زنگ داشتن یعنی حس می کنید یک صدای اضافه مانند برخورد ارتعاشی دو فلز وجود دارد.
۴- سنتور خوش صدا قابلیت تولید صداهای بسیار بلند و بسیار آرام را دارد، بدون آنکه در کیفیت مطلوب صدا تغییری ایجاد شود.

کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

تاثیر موسیقی بر یادگیری کودکان

تاثیر موسیقی بر یادگیری کودکان

 تاثیر موسیقی بر یادگیری کودکان،  را می توان یکی از مواردی نام برد که محققان زیادی تابحال بر روی آن تحقیق نموده اند.

بسیاری از والدین،معلمان،دانشمندان،و کسب و کارها علاقه مند به کسب اطلاعات بیشتر و چگونگی تاثیر موسیقی بر یادگیری کودکان  و رشد آنها هستند.
 موسیقی در هر فرهنگی در سراسر جهان یافت می شود

موسیقی   بخش بزرگی از زندگی مارا تشکیل داده است وحتی علم نمی تواند آن را ثابت کند اما تاثیرات ان را می توانیم در محیط اطراف مشاهده نماییم و اینکه علاقه مندی به موسیقی از مواردی است همانند عشق که نمی شود توصیف کرد، اماوجود دارد و می توانیم آن را در زندگی لمس کنیم.
آموزش آواز سنتی در تهران
دراین مقاله می خواهم به بررسی اینکه چگونه موسیقی در مردم به ویژه در کودکان تاثیر می گذارد صحبت کنیم:

برخی ازاثرات آموزش موسیقی شامل

    جنبه های مختلف شناختی رشد کودک
    ادراک
    حافظه

    مهارت های زبان و کلامی و برخی موارد دیگر می باشد.

برخی از مححقان بر این عقیده هستند که گوش دادن به موسیقی می تواند در رشد کودک موثر باشد.وقتی از موسیقی حرف می زنیم همه یاد موسیقی دان به نام و مشهور “موتزارت” می افتیم.

با اشاره به این موضوع برخی محققان معتقد هستند که گوش دادن به اثرات “موتزارت”باعث بهبود توانایی شناختی در کودکان خردسال می شود. این بدان معنی نیست که فقط اثر موتزارت این تاثیر را دارد. همانطور که می دانیم به طور کلی  گوش دادن به موسیقی خوب  می تواند در جان و روح ما تاثیر بگذارد.

محققان دیگری اثبات کردند که آموزش موسیقی می تواند مهارت های خواندن و همچنین توانایی های کلامی را  مانند سخنرانی کردن  به خصوص در کودکان  افزایش بدهد. مطالعه دیگری که توسط Gromko انجام شد نشان داد که کودکانی که موسیقی می آموزند تغییر چشم گیری در ادای کلمات و صحبت های روزمره دارند و حافظه کلامی بالاتری نسبت به بقیه خواهندداشت.

کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

چرا موسیقی بیاموزیم؟

چرا موسیقی بیاموزیم؟

آموختن موسیقی می تواند میزان ضریب هوشی را در میان کودکان و بزرگسالان تا ۷ درجه افزایش دهد.

دانشمندان با انجام تحقیقاتی ادعا کرده اند افرادی که می توانند یک ساز موسیقی را بنوازند باهوش تر از افراد عادی می باشند، زندگی اجتماعی بهتری دارند، و در تحصیلات خود موفق ترند.

تحقیقات جدید نشان می دهد، افرادی که بطور منظم یک ابزار موسیقی را می نوازند بعد از مدتی شکل و قدرت و مغز خود را تغییر می دهند که این عامل در نهایت می تواند به بهبود مهارتها و توانایی های ادراکی آنها منجر شود.

محققان اعلام کرده اند: شواهد نشان می دهد مغز موسیقی دانان از لحاظ ساختار و عملکرد با افرادی که با موسیقی آشنایی ندارند تفاوت های زیادی دارد.
آموزش آواز سنتی در تهران
نواختن موسیقی سبب می شود قسمت های خاصی از مغز که

وظیفه پردازش و نواختن یک آهنگ خاص را دارند تقویت شوند.

این قسمت ها همچنین وظایف دیگری مانند توانایی های حرکتی، مهارت های شنیداری و ذخیره سازی اطلاعات را دارند و زمانی که فردی شروع به آموختن و نواختن یک ساز می کند این قسمت ها بطور قابل توجهی رشد کرده و عملکرد آنها طی دوران آموزش روز به روز بهتر می شود.

لوتز جانک، روانشناس دانشگاه زوریخ در این باره می گوید:

آموختن موسیقی بدون شک فواید زیادی برای مغز انسان دارد تا جایی که می تواند ضریب هوشی فرد را تا ۷ امتیاز افزایش دهد. ما در بررسی های خود متوجه شدیم که حتی افراد بالای ۶۵ سال هم، ۴ یا ۵ ماه بعد از شروع به آموختن نواختن یک ساز تغییرات زیادی در مغزشان به وجود می آید.

حتی چند هفته بعد از شروع آموزش موسیقی نشانه های مثبتی در مغز سالمندان دیده می شود که این تغییرات در نهایت سبب می شود سالمندان ابتلا به بیماری های مغزی مانند آلزایمر را به تاخیر بیندازند. و حتی از بروز بعضی از فلج ها که به خاطر کاهش عملکرد مغز به وجود می آید پیشگیری می شود.

کلاس آموزش آواز سنتی در تهران

Top